Tanıma ve Tenfiz Davasında Yetkili Mahkeme Hangisidir?

Tanıma ve tenfiz yetkili mahkeme, yurtdışında verilen bir mahkeme kararının Türkiye’de geçerli hale getirilmesi için en çok merak edilen konuların başında gelir. Özellikle yabancı ülkede verilen boşanma, velayet veya nafaka kararlarının Türkiye’de hüküm ve sonuç doğurabilmesi için tanıma ve tenfiz davası açılması gerekir.

Bu noktada en sık sorulan soru şudur:
Tanıma ve tenfiz davası hangi mahkemede açılır ve yetkili mahkeme neresidir?

Bu sorunun cevabı, davanın görevli mahkemesi ile yetkili mahkemesinin ayrı ayrı değerlendirilmesini gerektirir.

---

Tanıma ve Tenfiz Davasında Görevli Mahkeme

Tanıma ve tenfiz davası görevli mahkeme, kural olarak Asliye Hukuk Mahkemesidir.

Ancak uygulamada özellikle boşanma kararlarına ilişkin davalarda görevli mahkeme konusunda tereddüt yaşanabilmektedir. Yargıtay uygulamasına göre:

• Yabancı mahkeme kararının boşanmaya ilişkin olması,
• Talebin tanıma veya tenfiz istemi içermesi

halinde de görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi olmaya devam eder.

Aile Mahkemesi görevli değildir.

Bu nedenle tanıma tenfiz görevli mahkeme sorusunun net cevabı:
➡️ Asliye Hukuk Mahkemesi

---

Tanıma ve Tenfiz Davasında Yetkili Mahkeme

Tanıma tenfiz davası yetkili mahkeme, davalının yerleşim yerine göre belirlenir.

Buna göre:

• Davalının Türkiye’de yerleşim yeri varsa,
  ➝ Davalının yerleşim yeri Asliye Hukuk Mahkemesi yetkilidir.
• Davalının Türkiye’de yerleşim yeri yoksa,
  ➝ Ankara, İstanbul veya İzmir Asliye Hukuk Mahkemelerinden biri yetkili kabul edilir.

Bu kural, tanıma davası yetkili mahkeme ve tanıma ve tenfiz yetkili mahkeme sorgularının tamamı için geçerlidir.

Tanıma ve Tenfiz Davasında Yetkili Mahkeme (Özel Durumlar)

Uygulamada boşanma tanıma tenfiz yetkili mahkeme konusunda tereddüt yaşandığı görülmektedir. Bunun temel nedeni, boşanma kararlarının aile hukukuna ilişkin olmasıdır. Ancak tanıma ve tenfiz davaları, yabancı mahkeme kararlarının Türkiye’de hüküm ve sonuç doğurmasına ilişkin olup, usul hukuku ağırlıklı davalardır.

Bu nedenle;

• Yabancı mahkeme kararı boşanmaya ilişkin olsa dahi,
• Açılacak dava tanıma veya tenfiz davası niteliğindeyse,

yetkili ve görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir.

Aile Mahkemelerinde açılan tanıma ve tenfiz davaları, görev yönünden reddedilmektedir. Bu husus Yargıtay içtihatlarıyla da yerleşmiş durumdadır.

---

Tanıma ve Tenfiz Davası Yanlış Mahkemede Açılırsa Ne Olur?

Tanıma ve tenfiz davasının;

• Görevli olmayan mahkemede,
• Yetkili olmayan mahkemede

açılması halinde, mahkeme tarafından usulden ret kararı verilebilir. Bu durum, davanın uzamasına ve ek masraflara neden olur.

Bu nedenle dava açılmadan önce;

• Tanıma tenfiz davası görevli mahkeme,
• Tanıma tenfiz davası yetkili mahkeme

ayrımının doğru şekilde yapılması gerekir.

---

Tanıma ve Tenfiz Davası Ne Kadar Sürer?

Her ne kadar “tanıma ve tenfiz davası ne kadar sürer” sorgusunun arama hacmi düşük olsa da, uygulamada en sık sorulan sorulardan biridir.

Genel olarak;

• Davalıya tebligat sorunsuz yapılmışsa,
• İtiraz bulunmuyorsa,
• Dosya eksiksiz sunulmuşsa,

tanıma ve tenfiz davası 3 ila 6 ay içerisinde sonuçlanabilmektedir.

Ancak davalının yurtdışında bulunması, tebligat sorunları veya itirazlar süreci uzatabilir.

---

Tanıma ve Tenfiz Davasında Yetkili Mahkeme Özet

Kısaca özetlemek gerekirse:

• Görevli mahkeme: Asliye Hukuk Mahkemesi
• Yetkili mahkeme:
  • Davalının Türkiye’de yerleşim yeri varsa → o yer Asliye Hukuk Mahkemesi
  • Türkiye’de yerleşim yeri yoksa → Ankara, İstanbul veya İzmir Asliye Hukuk Mahkemeleri

Bu kurallar, tanıma davası yetkili mahkeme, tanıma ve tenfiz davası hangi mahkemede açılır ve boşanma tanıma tenfiz yetkili mahkeme sorgularının tamamı için geçerlidir.

Sık Sorulan Sorular

Tanıma ve tenfiz davası hangi mahkemede açılır?

Tanıma ve tenfiz davası, kural olarak Asliye Hukuk Mahkemesinde açılır. Davalının Türkiye’de yerleşim yeri varsa, yerleşim yeri mahkemesi; yoksa Ankara, İstanbul veya İzmir Asliye Hukuk Mahkemelerinden biri yetkilidir.

---

Tanıma tenfiz davası görevli mahkeme hangisidir?

Tanıma ve tenfiz davalarında görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir. Yabancı mahkeme kararı boşanmaya ilişkin olsa dahi Aile Mahkemesi görevli değildir.

---

Tanıma davası ile tenfiz davası arasında fark var mıdır?

Tanıma davası, yabancı mahkeme kararının kesin hüküm etkisinin Türkiye’de kabul edilmesini sağlar. Tenfiz davası ise, kararın Türkiye’de icra edilebilir hale gelmesini amaçlar. Uygulamada her iki talep birlikte ileri sürülmektedir.

---

Boşanma tanıma tenfiz davası hangi mahkemede açılır?

Yurtdışında verilen boşanma kararlarının tanınması veya tenfizi için açılacak davalarda da yetkili ve görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesidir. Aile Mahkemesinde dava açılması halinde görev yönünden ret kararı verilebilir.

---

Tanıma ve tenfiz davası ne kadar sürer?

Dosyanın eksiksiz olması, davalıya tebligatın sorunsuz yapılması ve itiraz bulunmaması halinde tanıma ve tenfiz davaları ortalama 3 ila 6 ay içinde sonuçlanabilmektedir. Tebligat ve itirazlar süreci uzatabilir.

---

Davalı Türkiye’de değilse hangi mahkeme yetkilidir?

Davalının Türkiye’de yerleşim yeri bulunmaması halinde, Ankara, İstanbul veya İzmir Asliye Hukuk Mahkemelerinden biri yetkili kabul edilir.

---

Tanıma ve tenfiz davası açmak zorunlu mudur?

Yurtdışında verilen mahkeme kararlarının Türkiye’de hukuki sonuç doğurabilmesi için tanıma ve tenfiz davası açılması zorunludur. Aksi halde karar Türkiye’de geçerli kabul edilmez.

---

Hukuki Değerlendirme ve Sonuç

Tanıma ve tenfiz davalarında yetkili ve görevli mahkemenin doğru belirlenmesi, davanın usulden reddedilmemesi ve sürecin uzamaması açısından büyük önem taşır. Özellikle boşanma kararlarına ilişkin davalarda görevli mahkeme konusunda yapılan hatalar, uygulamada ciddi zaman kayıplarına yol açmaktadır.

Bu nedenle tanıma ve tenfiz davası açılmadan önce somut olayın özellikleri dikkate alınarak hukuki değerlendirme yapılması gerekir.